Wanneer is het seizoen voor Nederlandse aardbeien?

Wanneer zijn Nederlandse aardbeien in het seizoen?
Het echte seizoen voor Nederlandse vollegrondaardbeien loopt van eind mei tot in de herfst. De eerste Nederlandse aardbeien liggen al eerder in de schappen: vanaf april verschijnen de kasaardbeien, geteeld onder glas. Die zijn Nederlands van herkomst, maar niet op de klassieke buitenteelt gerijpt en daardoor iets minder uitgesproken van smaak.
De vollegrondteelt, waarbij de planten op ruggen in de open lucht groeien, komt vanaf eind mei op gang. In een warm voorjaar beginnen de eerste vollegrondaardbeien soms al half mei; in een koud jaar loopt dat uit tot half juni. Het weer bepaalt zo elk jaar opnieuw wanneer de smaakvolste aardbeien precies verschijnen.
Kasaardbei of vollegrondaardbei: wat is het verschil?
Een kasaardbei groeit onder glas, vaak op stellingen op werkhoogte, in een verwarmde en beschermde omgeving. Daardoor kan de teler vroeg in het jaar oogsten, al vanaf april, en loopt de aanvoer door tot laat in het seizoen. De vruchten zijn gelijkmatig van vorm en goed houdbaar.
Een vollegrondaardbei groeit buiten, in de open grond op ruggen, en rijpt op het ritme van de zon. Die tragere rijping en de temperatuurverschillen tussen dag en nacht geven de vrucht doorgaans een voller aroma en een hoger suikergehalte. De keerzijde is dat de oogst korter en weersafhankelijker is. Wie op smaak let, herkent het onderscheid: de zomerse vollegrondaardbei uit juni smaakt intenser dan de vroege kasaardbei uit april.
Welke aardbeienrassen liggen er in de winkel?
De Nederlandse aardbeienteelt werd decennialang gedomineerd door het ras Elsanta: stevig, goed houdbaar en betrouwbaar in de teelt, maar niet het meest aromatisch. De laatste jaren winnen smaakvollere rassen terrein.
Sonata is een kruising die is voortgekomen uit onder meer Elsanta en staat bekend om een zoetere, mildere smaak en een mooie glans. Elegance en Malwina worden gewaardeerd om hun aroma; Malwina is bovendien een laat ras dat het seizoen aan de achterkant verlengt. Daarnaast bestaan er zogeheten doordragers, die gespreid over een langere periode vrucht dragen. De rassenkeuze bepaalt mee wanneer in het seizoen een aardbei op zijn best is.
Waarom juni de smaakvolste maand is
Juni geldt als de maand om volop van Nederlandse aardbeien te genieten. De vollegrondvruchten hebben dan een hoger suikergehalte en een intenser aroma, terwijl de prijs per kilo op zijn laagst ligt door het ruime aanbod. Rond de piek liggen aardbeien in de supermarkt regelmatig onder de vier euro per kilo, terwijl de prijs vroeg in het seizoen, rond mei, duidelijk hoger is.
Dit is ook de periode waarin het loont om aardbeien in te maken tot jam of in te vriezen voor later. De kwaliteit is hoog en de kosten zijn beperkt, wat de piek tot een gunstig moment maakt om een voorraad aan te leggen. Voor het invriezen wast u de vruchten, laat u ze goed drogen en vriest u ze los op een bakplaat in, zodat ze niet aan elkaar klonteren.
Hoe blijven aardbeien tot in de herfst beschikbaar?
Na de eerste oogstgolf blijven Nederlandse aardbeien tot ongeveer half oktober verkrijgbaar dankzij de zogeheten doorteelt. Telers planten in juni of juli late variëteiten en gekoelde koelcelplanten, die in augustus en september een tweede oogst leveren.
Zo strekt het Nederlandse seizoen zich uit van het late voorjaar tot ver in de herfst. Buiten die periode komen de aardbeien in de winkel vooral uit warmere landen, zoals Spanje, Marokko en Egypte. U kunt ze dan weliswaar het hele jaar kopen, maar de smaak en versheid van de zomeroogst missen. Voor wie op seizoen let, is een aardbei in december dus zelden een Nederlandse.
Herkent u een rijpe aardbei?
Aardbeien rijpen na de pluk niet verder. Wat u koopt, is zo zoet als het wordt. Kies daarom vruchten die egaal rood gekleurd zijn, tot aan het kroontje, en die stevig aanvoelen zonder zachte of donkere plekken. Een witte of groenige punt bij het kroontje wijst op een te vroeg geplukte vrucht die niet zoeter meer wordt.
Een sterke, zoete geur is een goede aanwijzing voor smaak. Bewaar aardbeien in de koelkast en was ze pas vlak voor gebruik; nat fruit bederft sneller. Haal beschimmelde exemplaren meteen tussen de rest uit, want schimmel verspreidt zich snel. Aardbeien behoren bovendien tot de vruchten met een laag suikergehalte, ongeveer vier tot vijf gram per honderd gram. Hoe dat zich verhoudt tot ander fruit, leest u in het overzicht over hoeveel suiker er in fruit zit. Voor een tropische vrucht met een heel ander seizoenpatroon helpt het artikel over de herkomst en het seizoen van de mango.

