Elke fruitsoort heeft eigen kenmerken, smaak en gebruik. U leest hoe u soorten en rassen herkent, waarin ze van elkaar verschillen en waarvoor u ze het best gebruikt — van handappel tot stoofpeer.
Fruit laat zich indelen naar botanische familie, maar in de keuken telt vooral het praktische onderscheid: pitfruit, steenfruit, zacht fruit, citrus en exotisch fruit. Binnen elke groep bestaan tientallen soorten en per soort weer talloze rassen. Een appel is geen appel: Elstar, Jonagold, Kanzi en Granny Smith verschillen in zoet-zuurverhouding, stevigheid en geschiktheid voor rauw eten of verwarmen. Wie de kenmerken van een ras kent, kiest gerichter en wordt minder vaak verrast.
Vorm, kleur, schil, geur en smaak zijn de eerste aanknopingspunten. Bij appels wijzen een groene schil en een uitgesproken zure smaak vaak op rassen die stevig blijven; een geel- tot roodgekleurde, aromatische appel is meestal zoeter en zachter. Bij peren zegt de vorm veel: een ronde, kleine vrucht als de Conference eet u zo van de hand, terwijl langwerpige of harde peren eerder bestemd zijn om te stoven. In soorten peren herkennen aan vorm, kleur en smaak staan de gangbare rassen naast elkaar.
Appels en peren zijn het meest gegeten fruit in Nederland en het hele jaar door verkrijgbaar. Het belangrijkste keuzecriterium is de balans tussen zoet en zuur. Zure rassen bevatten meer vruchtenzuur en blijven bij verhitting steviger, zoete rassen vallen sneller uiteen tot moes. Welke u kiest hangt af van het gebruik; het verschil tussen zoete en zure appelsoorten legt uit welke soort waarvoor geschikt is.
Steenfruit zoals kersen, pruimen, perziken en abrikozen heeft een harde pit en een korte houdbaarheid. Zacht fruit — aardbeien, frambozen, bessen — is kwetsbaar en beperkt houdbaar, maar rijk aan smaak. Exotisch fruit als mango, avocado en ananas komt uit warmere streken en wordt vaak onrijp verscheept.
Door soort, ras en gebruik op elkaar af te stemmen haalt u het meeste uit elke vrucht. Op de andere pagina's leest u wanneer een soort in het seizoen is, hoe u hem bewaart en wat hij voedingskundig biedt.