Wanneer zijn Nederlandse pruimen en druiven in het seizoen?

Wanneer zijn Nederlandse pruimen rijp?
Het Nederlandse pruimenseizoen loopt van eind juli tot in september, met de piek in augustus. Binnen die periode wisselen vroege en late rassen elkaar af, zodat er gedurende ongeveer zes tot acht weken steeds een ander ras oogstrijp is.
De vroegste rassen, zoals Opal en Czar, zijn al vanaf eind juli of begin augustus klaar om te plukken. Daarna volgen halverwege augustus tot begin september de klassieke Victoria-pruim en de blauwpaarse Bleue de Belgique. Het seizoen sluit in september af met de Reine Claude, een kleinere, groengele pruim die om zijn zoete, aromatische smaak wordt gewaardeerd. Buiten dit venster, dus vanaf de herfst tot in de zomer, komen de pruimen in de winkel vrijwel altijd uit het buitenland, met name Spanje, Frankrijk en Chili.
Hoe herkent u de belangrijkste pruimenrassen?
Niet elke pruim in de winkel of aan de boom is hetzelfde. Enkele veelvoorkomende kenmerken: - Victoria: langwerpig, roze-oranje schil, zoet en sappig, oogst eind augustus tot begin september - Opal: middelgroot, paarse schil met geelgroen vruchtvlees, een van de vroegste rassen - Reine Claude: klein, rond, groengele schil, zeer zoet, laat in het seizoen - Bleue de Belgique: groot, blauwpaars, sappig, geschikt om vers te eten en in te maken
De meeste van deze rassen zijn pruimen om vers te eten; sommige, zoals de Reine Claude, worden ook veel gebruikt voor jam en gebak vanwege het hoge suikergehalte.
Bestaat er nog Nederlandse druiventeelt?
Ja, maar op zeer kleine schaal. In de negentiende en vroege twintigste eeuw was het Westland een centrum van druiventeelt onder glas, met in 1936 een productiepiek van ruim 22 miljoen kilo per jaar. Sindsdien is de teelt vrijwel volledig verdwenen door de concurrentie van goedkopere import.
Anno 2026 resteren er nog maar twee commerciële druivenkwekerijen in Nederland, beide in het Westland: de Historische Druivenkwekerij Sonnehoeck in Kwintsheul, een rijksmonument dat nog altijd druiven produceert, en een biodynamisch bedrijf in Den Hoorn. Bij Sonnehoeck begint de oogst rond half juli met het uitdunnen van de trossen, gevolgd door de eigenlijke pluk later in de zomer en het najaar. De geteelde rassen zijn doorgaans klassieke kasdruiven zoals Frankenthaler en Muskaat van Alexandrië, gericht op tafelgebruik in plaats van wijnbereiding.
Is de moderne Nederlandse wijnbouw hetzelfde als de oude druiventeelt?
Nee, dat zijn twee verschillende ontwikkelingen. De historische druiventeelt in het Westland draaide om tafeldruiven onder glas, bedoeld om vers te eten. Die traditie is grotendeels verdwenen.
Daarnaast is er de afgelopen jaren een aparte, groeiende Nederlandse wijnbouw ontstaan: in 2025 produceerden ongeveer 220 wijndomeinen samen op ruim 350 hectare meer dan 1,5 miljoen flessen wijn, met Limburg als grootste wijnregio en opvallende groei in provincies als Drenthe en Overijssel. Deze wijngaarden telen wijndruiven in de volle grond, in open lucht, en zijn dus niet te vergelijken met de beschutte kasdruiven van weleer. Wijndruiven worden bovendien geoogst voor verwerking tot wijn en niet om vers als tafeldruif te worden gegeten.
Waarom zijn de meeste druiven in de winkel geïmporteerd?
Omdat de Nederlandse productie minimaal is, komt vrijwel alle druif in de supermarkt uit het buitenland. Het importseizoen volgt een vergelijkbaar patroon als bij citrus: vanaf oktober beginnen de eerste druiven uit Peru, vanaf december sluit Zuid-Afrika aan, en beide landen blijven tot in juni de markt bedienen. Chileense druiven vormen doorgaans de afsluiting van het zuidelijk seizoen. Zo is druif het hele jaar verkrijgbaar, ook al is dat maar zelden een Nederlandse druif. Hoe diezelfde afwisseling tussen de halfronden bij citrus werkt, leest u in het artikel over de herkomst en het seizoen van sinaasappels en mandarijnen.
Wie toch een Nederlandse druif wil proeven, is aangewezen op een bezoek aan het Westland zelf of op een enkele streekwinkel die de kleine oogst van Sonnehoeck of Nieuw Tuinzicht verkoopt. Voor Nederlandse pruimen ligt dat anders: die zijn in het hoogseizoen breed verkrijgbaar bij fruittelers, boerenmarkten en in de supermarkt. Meer over hoe u peren van elkaar onderscheidt, een andere Nederlandse fruitsoort met een herfstseizoen, leest u in het artikel over soorten peren herkennen.

